CYPRINUS CARPIO GONAT DOKUSU YAĞ ASIDI IÇERIĞININ MEVSIMSEL DEĞIŞIMİ
Küçük Resim Yok
Tarih
2021
Yazarlar
Dergi Başlığı
Dergi ISSN
Cilt Başlığı
Yayıncı
Erişim Hakkı
info:eu-repo/semantics/openAccess
Özet
Cyprinus carpio, dünyada hemen hemen her yerde bulunan hızlı büyüyen ve üreme yeteneği iyi olan, eti lezzetli tatlısu balığıdır. Sazan balığı
göllerde, kanallarda ve sakin akan sularda yaşar. Hayvansal ve bitkisel besinlerle beslenir. 3-30 o
C sıcaklıkta yaşarlar. Kışın toplu olarak kendilerini
çamura gömerler ve kış uykusuna yatarlar. Nisan-haziran ayları arasında
yumurtlarlar (Geldiay ve Balık 1996).
Kimyasal yapısı itibariyle, balık eti mükemmel bir gıdadır. Esansiyel
amino asitlerini dengeli bir şekilde bulundurması, vitamin ve mineral bakımından zengin olması, kolesterol içeriğinin düşük olması, balık etinin
önemini artırmaktadır. Bununla birlikte beslenme açısından balık etinin
önemini artıran en önemli özellik; balık yağının yağ asidi içeriği özellikle
de omega-3’ten kaynaklanmaktadır (Ackman ve Ratnayake 1989). Balık yağlarında bulunan omega-3 serisi yağ asitlerinin, kalp ve damar, depresyon,
hipertansiyon, mafsal iltihabı ve kanser gibi bazı önemli rahatsızlıklarda
faydalı olduğunun anlaşılmasından sonra balıkların yağ asitleri kompozisyonuna olan ilgi son yıllarda giderek artmıştır.
Balıklar, lipitleri yağ dokusunda depo eden memelilerin aksine, daha
çok iskelet kası ve karaciğer dokusunda depo ederler (Neuhaus ve Halver
1969). Balıklarda depolanan bu lipitlerin bir kısmı hayvanın fizyolojik durumu ve çevre koşullarında meydana gelen değişmelere göre gereksinim
duyulan kısımlara nakledilir (Johansson ve ark. 2000).
Balıkların yağ asidi bileşimindeki mevsimsel değişim; besin, sıcaklık
gibi birçok faktörle ilgili olmasına rağmen en belirgin değişim üreme döneminde görülmektedir. Gamet oluşumu ve gelişimi için kullanılacak lipidin büyük kısmı üreme evresinden önce balık türüne göre kas, karaciğer ve
karın gibi yerlerde depo edilmektedir (Kiessling ve ark. 1989).
Üreme, adaptasyon, büyüme ve gelişme gibi besleme ve balık biyolojisi ile ilgili konular üzerine çalışırken de balığın yağ asidi bileşimini
bilmek oldukça önemlidir.
Bu çalışmada Atatürk Baraj Gölü’nden toplanan C. carpio’nun gonat
dokusu total lipit, fosfolipit (PL) ve triaçilgliserol (TAG) yağ asitleri içeriğinin mevsimsel değişimlerinin karşılaştırılması amaçlanmıştır.